Besiciye “Pahalı Hayvan Alma” Deniliyor: Karkas Fiyatı Neden Düşüyor?

Ulusal Kırmızı Et Konseyi’nin (UKON) 23 Eylül’de yayımladığı “2026 Yılı Besilik Genç Erkek Sığır Temini Hakkında Değerlendirme Raporu”nda besicilere yüksek fiyatlardan besilik materyal almamaları yönünde uyarıda bulunuldu.

 

UKON, yurt içinde besilik canlı hayvan fiyatlarının hızla yükseldiğini ve canlı hayvan fiyatlarının karkas fiyatlarına tehlikeli ölçüde yaklaştığını belirtti. Konsey, yüksek fiyatla hayvan alan besicilerin kesim döneminde oluşacak karkas fiyatları nedeniyle zarar edebileceğine dikkat çekti.

 

Ancak bu uyarı, besicilerin ahırlarını hangi hayvanlarla dolduracağı sorusunu da gündeme getirdi. Yerli besilik materyalin fiyatı yükselirken ithal besilik sığırlara erişim de sınırsız değil. ESK’nın 2026 uygulamasında ithal besilik sığırlar tarife kontenjanları kapsamında dağıtılıyor. 200 başın altındaki işletmeler için ithalat izni 30 başla sınırlandırılırken, hayvanların teslimi, besi süresi ve sonrasında ESK’ya kesimi sözleşme hükümlerine bağlanıyor.

 

Karkas fiyatı neden maliyetle birlikte yükselmiyor?

 

UKON verilerine göre 2 Nisan 2026’da ortalama dana karkas fiyatı 607,17 TL/kg iken, 17 Eylül’de 586,95 TL/kg’a geriledi. Böylece yaklaşık beş buçuk aylık dönemde fiyat 20,22 TL/kg düştü.

 

Tarih Dana karkas fiyatı

2 Nisan 607,17 TL/kg

30 Nisan 597,73 TL/kg

21 Mayıs 595,11 TL/kg

4 Haziran 593,73 TL/kg

2 Temmuz 584,76 TL/kg

6 Ağustos 583,37 TL/kg

20 Ağustos 594,29 TL/kg

17 Eylül 586,95 TL/kg

 

Besicinin maliyeti ise yalnızca hayvan alımından oluşmuyor. Yem, mazot, elektrik, finansman, veterinerlik, işçilik ve hayvanların işletmede tutulmasına ilişkin diğer giderler de maliyete ekleniyor.

 

ESK’nın besilik fiyatında güncelleme mekanizması bulunuyor

 

ESK, 200 başın altındaki işletmelere yönelik 2026 programında ithal besilik sığır satış fiyatını 5 Haziran itibarıyla 310 TL/canlı kg + KDV olarak belirledi. Fiyatın temmuzdan itibaren Yİ-ÜFE aylık değişimi kadar artırılacağı, Yİ-ÜFE’nin negatif olması halinde ise fiyatın düşürülmeyerek mevcut seviyenin korunacağı açıklandı.

 

Bu durum, besicinin üretim maliyetleri ile satış fiyatı arasındaki farkın daha görünür hale gelmesine neden oluyor. Yerli besilik hayvan fiyatları yükselirken ithal hayvanın kota ve tahsise bağlı olması, yem ve diğer işletme giderlerinin devam etmesi ve karkas fiyatının gerilemesi sektördeki maliyet-fiyat makasını büyütüyor.

 

UKON’un “yüksek fiyatlardan hayvan almayın” uyarısı besiciyi zarar riskine karşı korumayı amaçlasa da hayvan almayan işletmelerin üretime devam edememesi sorunu ortaya çıkıyor.

 

Bu nedenle kırmızı et sektöründe yalnızca besilik hayvan fiyatının değil, üretim maliyetleri yükselirken karkas fiyatının neden maliyetleri karşılayacak şekilde oluşmadığının da sorgulanması gerekiyor.

 

Besicinin pahalı hayvan almadığı ve karkas fiyatının da maliyet artışını karşılamadığı bir ortamda, Türkiye’de kırmızı et üretiminin nasıl sürdürüleceği sorusu gündeme geliyor.